ПАВЛОДАР ОБЛЫСЫНДА ТҰРАТЫН АДАМДАРДАДИСЛИПИДЕМИЯНЫ ҚАЛЫПТАСТЫРУ: КӨЛДЕНЕҢ ЗЕРТТЕУ
DOI:
https://doi.org/10.34689/vdb5sp60Кілт сөздер:
темекі шегу , дислипидемия , қант диабеті , артериялық гипертензияАңдатпа
Осы зерттеу Қазақстан Республикасы Павлодар облысының тұрғындарында темекі шегудің және басқа да
қауіп факторларының дислипидемияны қалыптастыруға әсерін бағалауға бағытталған.
Зерттеу материалдары мен әдістері. Көлденең зерттеуге барлығы 1200 адам қатысты. Сауалнама үшін
стандартталған және бейімделген STEPS сауалнамасы қолданылды. Физикалық тексеруге бой, салмақ, бел
шеңбері, жамбас, жүрек соғу жиілігі (ЖСЖ) және қан қысымы (ҚҚ) өлшемдері кірді. Аш қарынға веноздық қан
үлгілері глюкоза, гликозилденген гемоглобин, триглицеридтер, жалпы холестерин, ЛПВН, ЛПНП, креатинин деңгейін
бағалау үшін жиналды.
Нәтижелері. Дислипидемияның қалыптасуына әсер ететін факторларға статистикалық талдау жүргізу кезінде
білімнің (2 =7,6, p=0,2) және этникалық (2 =8,7, p=0,1) ЛПНП деңгейіне әсер етпейтіні анықталды, сонымен қатар
кәсіптің темекі шегу мәртебесімен байланысы жоқ екендігі анықталды (2 =44,1, p=0,1). "Отбасылық жағдай"
мәртебесін талдау кезінде отбасылық және жесір/жесір әйелдерде тиісінше 2 (95% ДИ 1,45, 3,22) және 4 есе (95%
ДИ 1,19, 13,70) ЛПНП деңгейінің жоғарылау мүмкіндігі отбасылық емес адамдармен салыстырғанда жоғары екендігі
анықталды. Темекі шегу мәртебесі мен ЛПНП деңгейі арасындағы байланыс анықталды. Темекі шегетіндердің
ЛПНП деңгейінің жоғарылау мүмкіндігі темекі шекпейтіндермен салыстырғанда 32% (95% ДИ 0,47; 0,98) жоғары
екендігі анықталды. Модельге жынысты (95% ДИ 0,47-0,95) және отбасылық мәртебені қосқанда, бұл байланыс
сақталды.
Қорытынды. Павлодар облысы мен Павлодар қаласында тұратын адамдарда дислипидемияның
қалыптасуына бірқатар себептер әсер етеді, олардың ішінде отбасылық жағдай мен темекі шегуді ажыратуға
болады. Жасы, кәсібі және этникалық құрамы дислипидемияның пайда болуына әсер етпейді.
Әдебиеттер тізімі
Нуртазина А.У., Апсаликов Б.А., Масабаева М.Р., Кошпесова Г.К., Коростова Е.В., Кулимбет М.Б., Фахрадиев
И.Р., Омаров Н.Б., Дюсупов Алт.А. Формирование дислипидемии у лиц, проживающих в Павлодарской области:
поперечное исследование // Наука и Здравоохранение. 2022. 5(Т.24). С. 77-81. doi 10.34689/SH.2022.24.5.010
Nurtazina A.U., Apsalikov B.А., Massabyeva M.R., Koshpesova G.K., Korostova E.V., Kulimbet M.B., Fakhradiyev I.R.,
Omarov N.B., Dyussupov Alt.A. Dyslipidemia among adult populations in Pavlodar region: a cross-cross study // Nauka i
Zdravookhranenie [Science & Healthcare]. 2022, (Vol.24) 5, pp. 77-81. doi 10.34689/SH.2022.24.5.010
Нуртазина А.У., Апсаликов Б.А., Масабаева М.Р., Кошпесова Г.К., Коростова Е.В., Кулимбет М.Б., Фахрадиев
И.Р., Омаров Н.Б., Дюсупов Алт.А. Павлодар облысында тұратын адамдарда дислипидемияны қалыптастыру:
көлденең зерттеу // Ғылым және Денсаулық сақтау. 2022. 5(Т.24). Б. 77-81. doi 10.34689/SH.2022.24.5.010
Жүктеулер
Жарияланды
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2026 Алма Нуртазина, Бакытбек Апсаликов, Меруерт Масабаева, Гульсым Кошпесова, Евгения Коростова, Мухтар Кулимбет, Ильдар Фахрадиев, Назарбек Омаров, Алтай Дюсупов (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.