ШЫҒЫС ҚАЗАҚСТАН ОБЛЫСЫ ТҰРҒЫНДАРЫНЫҢАНТИБИОТИКТЕРДІ ҚОЛДАНУ ТУРАЛЫАҚПАРАТТАНУЫН БАҒАЛАУ
DOI:
https://doi.org/10.34689/xgemch80Кілт сөздер:
антибиотиктер , антибиотиктерге төзімділік , антибиотиктер туралы білім , антибиотиктерді қолдану , антибиотиктерге деген көзқарасАңдатпа
Кіріспе. Микроорганизмдердің дәрілік заттарға төзімділігін алу осы микроорганизмдер тудыратын ауруларды
емдеу мүмкіндіктерін тарылтады. Микробқа қарсы тұрақтылықтың пайда болуы бүкіл әлемде және
микроорганизмдердің кең ауқымында байқалады. Бұл құбылыстың таралуы өсіп, адамдар мен жануарлардың
денсаулығына қауіп төндіруде. Төзімді микроорганизмдермен инфекцияның салдары ауыр болуы мүмкін, соның
ішінде аурудың ұзағырақ ағымы, өлім-жітімнің жоғарылауы, ауруханаға жатқызудың ұзағырақ болуы, операциялар
мен басқа да медициналық процедуралар кезінде пациенттерді инфекциядан әлсіз қорғау және емдеу құнының
артуы. Микробқа қарсы препараттарға төзімділік денсаулық сақтаудың барлық салаларына және әртүрлі
секторларына,жалпы қоғамға әсер етеді.
Материалдар мен әдістер: ДДҰ-ның "Антибиотиктерге төзімділік: тұрғындардын ақпараттануын көп елдік
зерттеу" сауалнамасына сәйкес Шығыс Қазақстан облысында медициналық білімі жоқ және 18 жастан асқан 727
адам арасында 2021 жылдың қазан айынан 2022 жылдың наурыз айына дейін антибиотиктердің білімін,
көзқарасын және қолданылуын өзара зерттеу жүргізілді.
Нәтижелері: Респонденттердің 20,2% - ы соңғы 6 айда антибиотиктерді, 21,7% - ы соңғы айда қабылдады. 52%
- ы дәрігерден антибиотиктерге рецепт алғанын, 35% - ы рецептсіз және 13% - ы есінде жоқ екенін айтты.
Сауалнамаға қатысқандардың 28,3% - ы өздерін жақсы сезінген кезде антибиотиктерді қабылдауды тоқтату керек
деп санайды. Тұрғындардың 41% - ы дәл осындай белгілермен қайтадан ауырған кезде дәрігерден бұрын
көмектескен антибиотик сатып алатынын немесе сұрайтынын айтты.
Қорытынды: Респонденттердің жауаптарының нәтижелері бойынша халықтың антибиотиктер туралы білімі
жеткіліксіз және қоғамдық денсаулық сақтау мамандары да, бастапқы деңгейде де осы препараттар туралы
халықтың ақпараттануын арттыру қажет деген қорытынды жасауға болады.
Әдебиеттер тізімі
skakova N.S., Khismetova Z.A., Sarsenbayeva G.Zh., Dzhusupov K.O., Serikova‑Esengeldina D.S., Sadibekova Zh.U.
Awareness assessment of East Kazakhstan region population on the antibiotics use // Nauka i Zdravookhranenie [Science &
Healthcare]. 2023, (Vol.25) 1, pp. 123-139. doi 10.34689/SH.2023.25.1.016
Искакова Н.С., Хисметова З.А., Сарсенбаева Г.Ж., Джусупов К.О., Серикова-Есенгельдина Д.С., Садибекова
Ж.У. Оценка информированности населения Восточно-Казахстанской области об использовании антибиотиков //
Наука и Здравоохранение. 2023. 1(Т.25). С. 123-139. doi 10.34689/SH.2023.25.1.016
Искакова Н.С., Хисметова З.А., Сарсенбаева Г.Ж., Джусупов К.О., Серикова-Есенгельдина Д.С., Садибекова
Ж.У. Шығыс Қазақстан облысы тұрғындарының антибиотиктерді қолдану туралы ақпараттануын бағалау // Ғылым
және Денсаулық сақтау. 2023. 1 (Т.25). Б. 123-139. doi 10.34689/SH.2023.25.1.016
Жүктеулер
Жарияланды
Лицензия
Авторлық құқық (c) 2026 Назым Искакова, Зайтуна Хисметова, Гульзат Сарсенбаева, Кенеш Джусупов, Динара Серикова-Есенгельдина, Жанат Садибекова (Автор)
Бұл жұмыс Creative Commons атрибуты бойынша лицензияланған. 4.0 Халықаралық лицензия.